Komedyen Nasıl Olunur? Stand-Up Gösterisi İçin Tavsiyeler

Komedyen Nasıl Olunur? Stand-Up Gösterisi İçin Tavsiyeler

Eğer komik biri olmak için bu yazıyı okuyorsanız gösteri dünyasında pek şansınız olmayabilir. Çünkü, komik biri olmak doğuştan gelen bir yetenektir. Bu yetenek, olayları algılama ve ifade etme şeklinin bir sonucudur. Komik olan birine, genelde komedyen yakıştırması yapılır. Ancak, bir komedyenin komik olmak dışında bazı önemli özelliklere sahip olması gerekir. Bu nedenle, komik olan herkes komedyen olamaz. Ancak, iyi bir hazırlık yapan herkes komedyen olabilir. Bu yazımızda, stand-up gösterisine hazırlanan kişilere yönelik bazı temel maddeleri listeledik.

Stand-up Gösterisine Başlamadan Önce Bilmeniz Gerekenler

Stand-up gösterisi için bir sahneye çıkmadan önce bilmeniz ve sahip olmanız gereken bazı özellikler vardır. Öncelikle bir stand-up gösterisinin tiyatro oyunundan farklı olmadığını bilmelisiniz. Stand-up’ı, tek oyuncudan oluşan bir tiyatro gösterisine benzetirsek pek yanlış olmaz. Bu gösterideki; tek oyuncu, komedyen ve anlatım sıralaması da senaryodur. Usta bir komedyen, anlattıklarının bir senaryo olduğunu seyirciye hissettirmeyen kişidir. (Gösteri senaryosundaki olayların uydurma olması gerekmez ancak, anlatım sıralaması bir senaryoyu oluşturur.) kameralar önünde sahne almadan önce, tanımadığınız insanlara gösteriler yaparak, gösteri sunmaya kendinizi alıştırın.

Komedyen, Aynı Zamanda Oyuncudur

Tıpkı tiyatro oyuncusu gibi sahnede bir karakter canlandırıyor olduğunuzu düşünün. Stand-up komedyenlerinin büyük çoğunluğu, “anormal insanlar arasındaki normal insan” karakterini canlandırır. Sizin sahnedeki karakteriniz farklı olabilir. Kendi karakterinizi bulun. Bir karakteri canlandırırken “utanç eşiği”, “sahne korkusu”, “alınganlık” gibi bazı duygulanırız açığa çıkıyorsa bunları hemen bastırmalısınız. Komedyen olmak istiyorsanız gerçek kişiliğinizden vazgeçmelisiniz. Günlük hayatınızda çok alıngan veya hemen kırılan bir yapınız varsa, bu durum başarılı olmanıza büyük bir engel olabilir. Bir komedyende olması gereken en önemli özellik, kendine güvenidir. Komedi tarihindeki en komik sahneler aynı zamanda en aşağılayıcı olanlardır. Gerçek bir komedyen, gerekirse çıplak şekilde sahneye çıkma özgüvenine sahip olmalıdır. Bu nedenle dışardan nasıl göründüğünüzü önemsememelisiniz. Bir tiyatro oyuncusu gibi, sanki bir rol canlandırıyor olduğunuzu düşünmelisiniz. Canlandırdığınız karakteri seçerken seçici olunması gerekir. Gösteriye yeni başlayan biri, “anormal insanlar arasındaki normal insan” karakterini canlandırırsa, seyircide; alçaklık hissi oluşur ve size antipati duymaya başlar. Bu nedenle, yeni gösteri yapmaya başlayan biri, “toplumdaki acemi” karakterini canlandırması en iyi seçenektir. Bu karakter, toplumu elit görür ve kendini aşağılar.

Gösteri Boyunca Motivasyonunuzu Koruyun

Sahne performanslarında tanımadığınız birçok insanla baş başa kalacaksınız ve eğer gösteride yeniyseniz vücudunuzun stres oranını hızla yükselecektir. Stresin yüksek olduğu bir performansta; ağız kuruluğu, unutkanlık, baş dönmesi ve kekelemeler görülmeye başlar. Bu durumun önüne geçmek sadece yüksek motivasyonla mümkündür. Gösteriye başlamadan hemen önce su içmek, derin nefes alıp vermek veya vücuda kafein almak stresinizi azaltabilir. Geçtiğimiz dönemlerde, ünlü komedyenlerin sahneye çıkmadan önce Pervitin hapı kullandıklarına yönelik haberler yayılmaya başlamıştı. Pervitin ismine sahip “cesaret hapı” olarak da isimlendirilen bu ilaç yüksek oranda metanfetamin içerdiğinden, kişiye kısa süreli bir özgüven patlaması yaşatıyor ve gösteri boyunca hiç bitmeyen bir enerji sunuyordu. Kişide ciddi zararlar oluşturduğundan ilacın dağıtımı yasaklandı. Gerçek bir komedyen, bir maddeye bağlı motivasyon elde etmemelidir. Bu sadece; alkol, uyarıcı madde değil, arkadaş çevreniz ve aileniz de dahil olmak üzere motivasyonunuzu yerine getiren bir şeye ihtiyaç duymadan sahneye çıkabilme şeklinizi ifade eder.

Komedyen Nasıl Olunur? Stand-Up Gösterisi İçin Tavsiyeler

Hedef Kitlenizi İyi Analiz Edin

Her meslekten ve her yaştan insan seyirciniz olabilir. Bu durumda anlattığınız şeylerin niteliği komik olmanızda kritik bir önem taşıyor. Son dönemlerde komedi dizileri ve güldürü programlarının izleyici kitlesine bakılırsa, geneli üniversite mezunu olmayan ve yabancı dil bilmeyen kişilerden oluşmakta. Durum böyleyken, çok niş bir konuda şaka üretmeniz, seyircinin tepkisiz kalmasına sebep olabilir. Bu nedenle genel profile yönelik şakalar üretmeniz daha olumlu karşılanır. Bu aşamada, seyircinizin profilini iyi analiz etmelisiniz ve seyirci profiline göre şakalar üretmelisiniz. Şakalarınız bir TV programına yönelik mi olacak? Şakalarınız, gece çıktığınız bir pub müşterilerine yönelik mi olacak?

Profil Belirleme

Seyirci profilinizi belirlemekten bahsetmiştik. Örneğin, seyirciniz üniversite son sınıf öğrencilerinden oluşuyorsa, İngilizce bilmemekle ilgili İngilizce şakalar üreterek onları yakalayabilirsiniz. Çünkü çoğu üniversite son sınıf öğrencisi İngilizce dil bilgisine hakim olur ve şakanızı kolayca anlar. Örneğin, genel kesime yönelik bir şaka üretecekseniz, toplumun büyük bir kısmını ilgilendiren olaylara değinerek onları yakalayabilirsiniz. Bu en sık işlenen kategoriler; askerlik, okul, toplu taşıma, ölümden sonrası gibi her kesimi ilgilendiren konulardan oluştuğu görülmekte. Ancak bu konular, öncesinde yerli ve yabancı çok kişi tarafından işlendiğinden her kesimi ilgilendiren farklı benzersiz konuları bulmanız avantajınıza olacaktır. Reaksiyon almakta riske girmek istemeyen komedyenler, genel kesime hitap eden konular seçerler.

Anlatmaya Değer Bir Olaydan Şaka Üretin

Gösterinizdeki ilk üç şaka çok önemlidir. Eğer ilk üç şakanın birinden seyirciden reaksiyon alamazsanız durumunuz kötüye gidecektir. Gösteriniz; üniversite okumuş kişiler, bilim kurgu severler, esnaflar, öğretmenler gibi tek bir kitleye hitap ederse bu kitle dışındakiler gösteriden kopmaya başlar. Türkiye’de yapılan komedi gösterileri dikkatle incelediğinde genel kitleyi ilgilendiren konuların anlatıldığı görülmektedir. Ölümden sonraki dünya, hastane anıları ve askerlik anıları gibi. Ayrıca dini ve etnik topluluklara yönelik esprileri seven kadar sevmeyen sayısı da fazladır. Bu durumda esprinizi yaparken itici duruma düşmemek için bir taraf belli etmemelisiniz. Seyirci kitlenizi belirlediyseniz, onların anlattıklarınızdan bir ders çıkarabileceği ve gerçekten de anlatmaya değer olaylardan şaka üretin. Sosyal medya gönderilerinden türetilmiş ve fıkralardan türetilmiş şakaları çoğu seyirci sevmez.

Seyirciye Kendisini Anlatın

Çoğu insan kendisinin dışarıdan nasıl göründüğünü ve başkalarının onun hakkındaki düşüncesini merak eder. Bu neredeyse her insanda bulunan bir komplekstir. Komedyenlerin gizli anahtarı da bu komplekstir. Birisi, size kendinizi anlatırsa bu ilginç bir şekilde komedi unsuru haline gelir. Daha açıklayıcı olmak gerekirse; sürekli yaptığınız ama yaptıklarınıza bir tanım getiremediğiniz şeyleri biri dile getirirse bu komik olur. Buna en iyi örnek Murphy Kanunları’dır. Murphy kanunları insanların karşılaştığı olumsuzluklar için yazılmış bir listedir. Bu listedeki unsurlara denk gelmeniz komedi oluşturur. Murphy Kanunları’ndan bazıları;

  • Hayatta güzel olan her şey ya illegal, ya ayıp, ya da şişmanlatıcıdır.
  • Yere düşen her şey ulaşılması en zor köşeye yuvarlanır.
  • Uyuyan bir bebek, anne babası uykuya dalınca uyanır.
  • Bir şey tamir ederken elin tamamen yağlandığında burnun kaşınır.
  • Yanlış numara çevirdiğinde çevrilen numara kesinlikle meşgul değildir

Yeni Başlayanlar İçin Formüle Edilmiş Gösteriler

Anlatacak iyi bir hikayeniz yoksa formüle edilmiş yöntemlerle hikaye üretmeye başlayacaksınız. Bu yöntemlerden en önemlisi çevre gözlemidir. İnsanların sürekli yaptığı eylemleri dile getirmek ilginç şekilde sevilerek karşılanır. Bu aşamada önceden de bahsettiğim gibi herkes tarafından bilinen genel kitleye hitap eden bir konu seçmelisiniz. Konu seçildikten sonra konunun olumsuz yönleri manipüle edilerek herkesin içinden geçirdiği ve yapmak istediği eylemler açığa çıkarılarak final yapılır. Örnek vermek gerekirse, toplu taşıma araçları. Genel kitle toplu taşıma araçlarını kullanmıştır. Seçilen hikayenin ana konusu toplu taşıma araçlarıdır. Minibüs buna iyi bir örnek olabilir. Toplu taşımanın olumsuz yönleri, kalabalık olması, inmek için bir durağa denk gelmesi, bu araçtaki insanların ortalama davranışları. Bu formülle gösteri yazmanız için çok sosyal biri olmalısınız. Çok fazla insan gözlemlemiş ve ortam gezmiş olmalısınız. Aksi halde özgün içerikler üretmeniz çok zordur.

Salonun Nabzını Tutun

Hiç çekim hatası izlediniz mi? Hatalı repliği söyleyen kişi güler ve çekim hatası oluşur. Bunu siz de izlerken gülersiniz. Sebebi nedir? Dakikalarca gülen birini de seyrettiğinizde kendinizi gülerken bulabiliyorsunuz. Ortada komik bir şey olmasa bile. İnsan psikolojisi gülen biri karşısında gülme eğilimindedir. Bu nedenle sitcom yapımlarında espri sonrası kahkaha efekti konulmakta ve izleyicinin nabzı tutulmaktadır. Bu yöntem anlayışlı ve iyimser seyirciler tarafından gösteri yapan kişiye yapıldığı oluyor. Ancak bu konuda anlayışsız ve somurtkan kişilere gösteri yapmanız gerekirse, kapalı mekanda belli bir kesime yönelikse ve kayıt altında değilse, seyirciler arasına önceden anlaştığınız kişilerle gülme eylemleri gerçekleştirmeyi planlayın. Seyirciler arasında yayılmış şekilde gülen kişiler salonda diğer kişilerin de gülmesini sağlayacaktır. İlginç ancak gösteriyi düzenleyen işletme sahipleri bu yöntemi sıklıkla kullanmaktadır.

Şimdi ajansımıza katılarak oyunculuk dünyasına ilk adımınızı atabilirsiniz. Başvuru için bu bağlantıya tıklayınız. Instagram’dan mesaj göndermek için @aremcastajans adresini kullanın.