Kamera hareketleri sinematografide büyük bir öneme sahiptir. Bir sahnenin dramatik etkisi kameranın hareketiyle doğru orantılıdır. Kamera hareketleri; kamera kadrajı ve kamera açılarından farklı şekilde sınıflandırılır. Bir sahnede diyalog olmasa da, sadece kameranın hareketiyle bir mesaj iletilebilir.

Kamera çekimleri sırasında, birden fazla kamera kullanılabilir. Bu durumda, her kameranın hareketi birbiriyle ilişkili olmalıdır. Yani, devam eden bir sahne varsa ve iki farklı noktadan bu sahneye bakılıyorsa; kamera çekim ölçeği bozulmamalıdır. Kamera çekim ölçekleri hakkındaki önceki yazımızı buradan okuyabilirsiniz. Camera Shot Size hakkında bilgiler.

Devam eden bir sahnede, kamera hareketlerinin hızlı değişmesi, yapımın pacing oranını yükseltir. Bir filmin ne kadar sinematik olduğu; pacing değeriyle doğru orantılıdır. Pacing, sinemada; ilerleme hızı anlamına gelmektedir. Bir filmin temposu pacing ile ölçülür. Ritim veya tempo olarak da bilinen Pacing (ilerleme hızı), bir yapımın hikayesindeki, ilerledikçe meydana gelen olayların ne hızda gerçekleştiğini temsil eder. Pacing oranı yüksek yapımlarda, olaylar çok hızlı şekilde gelişir veya sahneler arası geçişler çok seri şekilde olur.

Kamera hareketleri; kamera ekipmanlarının kullanımıyla ilişkilidir. Bu nedenle hangi ekipmanla nasıl bir kamera hareketi yapıldığını bilmeniz gerekir. Çekim senaryosu hazırlanırken, kamera hareketlerine yer verilir. Ayrıca storyboard çizerken de kamera hareketleri ok işaretleriyle gösterilir. Bu nedenle, kamera hareketlerini film yapımcıları dışında diğer meslek gruplarının da bilmesinde fayda var. Standart haline gelmiş kamera hareketleri şunlardır.

Static Shot / Fixed Shot (Sabit Çekim)

Static Shot / Fixed Shot (Sabit Kamera), kameranın hareketli olmadığını ifade eder. Kamera gövdesi sabit kalır. Genellikle kamera, odak noktasına ortalı şekilde bir konuma yerleştirilerek bu çekim planı elde edilir. Odak noktasına, yakınlaşma veya açılarda hiçbir değişiklik olmaması gereklidir.

Camera Dolly Shot (Hareket Yönlü Çekim)

Camera Dolly Shot; hafif kameralarla Slider mekanizmasıyla, ağır kameralarla Dolly Arabasıyla yapılan; ileri veya geri, sağa veya sola yumuşak bir geçiş hareketini ifade eder. Bu geçiş sırasında kameranın baktığı yön değişirse, iki hareket birleşmiş olur ve buna Trans-Dolly Shot denir. Dolly Shot’ın gerçekleşmesi için kameranın gövdesi, belli bir yöne doğru hareket etmelidir.

Push In (İçeri Doğru)

Push In; dolly Shot alt türüdür. Kamera gövdesinin, odak noktasına doğru ileri şekilde yaptığı hareketli çekimi ifade eder.

Pull Out (Dışarı Doğru)

Pull Out; dolly Shot alt türüdür. Kamera gövdesinin, odak noktasına doğru geri şekilde yaptığı hareketli çekimi ifade eder.

Zoom Lens Shot – (Lensle Yakınlaştırma Çekimi)

Zoom Lens Shot, odak noktasına yakınlaşmayı, kamera lensini hareket ettirerek sağlar. Dolly Shot’dan farklı olarak, kameranın gövdesi sabit kalır. Bu durumda odak noktasında, bir derinlik oluşmaz ve nesnelerin görünüş açılarında değişiklik olmaz.

Zoom In (Yakınlaştırma)

Odak noktasına, uzaktan yakına doğru yakınlaştırma şeklini ifade eder.

Zoom Out (Uzaklaştırma)

Odak noktasına, yakından uzağa doğru uzaklaştırma şeklini ifade eder.

Crash Zoom (Hızlı Uzaklaştırma veya Yakınlaştırma)

Odak noktasına, hareket bulanıklığı yaratacak şekilde Zoom In veya Zoom Out yapılma şeklini ifade eder.

Dolly/Zoom Shot – Vertigo Shot (Hareket Yönlü, Lensle Yakınlaştırma)

Dolly/Zoom Shot ve Vertigo Shot, kameranın gövdesinin odak noktasına hareket etmesiyle beraber, kameranın lensinin de yakınlaştırma için hareket ettirilmesiyle elde edilen bir çekimi ifade eder. Bu durumda, odak noktasına kamera hareket ederken lensi de hareket ettirmek için iki kişiye ihtiyaç duyulabilir. Sinema tarihinde bu çekim, kamera hareketi yerine, bir efekt olarak biliniyor.

Camera Pan Shot (Yatay Yönlü Hareket)

Camera Pan Shot, kameranın gövdesinin sabit olarak kaldığı ancak, bakış yönün odak noktasına göre değiştiği çekimi ifade eder. Genel olarak yatay yönlü hareket; sağa veya sola olarak gerçekleşir. Genellikle kadraja sığmayacak bir sahneyi göstermek amacıyla kullanılıyor.

Whip Pan Shot / Swish Pan Shot (Hızlı Yatay Yönlü Hareket)

Whip Pan Shot veya Swish Pan Shot, kameranın gövdesinin sabit olarak kaldığı ancak, bakış yönün odak noktasına göre hızlı bir şekilde değiştiği çekimi ifade eder. Whip Pan Shot, kamera lensinin, hareket bulanıklığı yaratacak kadar hızlı bir şekilde sağa veya solda dönmesiyle oluşur. Bu genellikle, duygusal bir etkiyi öne çıkarmak için kullanılır. Örneğin; şaşkınlık, panik, coşku vb.

Camera Tilt Shot (Dikey Yönlü Hareket)

Camera Tilt Shot, kameranın gövdesinin sabit olarak kaldığı ancak, bakış yönün dikey olarak değiştiği çekimi ifade eder. Genel olarak dikey yönlü hareket; aşağıdan-yukarı veya yukarıdan-aşağı olarak gerçekleşir. Ancak, sabit konumda sadece yukarı veya sadece aşağı olacak şekilde de yapılabilir. Genellikle kadraja sığmayacak bir sahneyi göstermek amacıyla kullanılıyor.

Whip Tilt Shot / Swish Tilt Shot (Hızlı Dikey Yönlü Hareket)

Whip Tilt Shot / Swish Tilt Shot (Hızlı Dikey Yönlü Hareket), kameranın gövdesinin sabit olarak kaldığı ancak, bakış yönün odak noktasına göre hızlı bir şekilde değiştiği çekimi ifade eder. Whip Tilt Shot , kamera lensinin, hareket bulanıklığı yaratacak kadar hızlı bir şekilde yukarı veya aşağı dönmesiyle oluşur. Bu genellikle, duygusal bir etkiyi öne çıkarmak için kullanılır. Örneğin; şaşkınlık, panik, coşku vb.

Tracking Shot (Takip Ederek Çekim)

Tracking Shot, kamera gövdesinin odak noktasıyla beraber hareket ettiği çekimi ifade eder. Bu çekimde Steadicam veya camera gimball kullanılır. Kameraman hareketli şekilde birini; arkadan veya önden olacak şekilde takip ederek çekimi yapar. Bu çekimlerin genellikle kesintiye uğramadan tek plan olacak şekilde kaydı alınır.

Trucking

Kamera takibini; sağdan sola veya soldan sağa olacak şekilde yapma şeklini ifade eder.

Arc Shot (Yay Tipi Çekim)

Arc Shot, kameranın odak noktası etrafında dönerek yapılan çekimi ifade eder. Kamera hareketlidir ve tur, bir yay tipine benzer doğrultuda yapılır. Yani arc çekimlerinde, kesintisiz olarak tam tur hareketi olmaz. Odak etrafında çekilen tam tur, 2 kesintili arc shot ile elde edilebilir

Crane Shot (Sabit Gövdeli Dikey Çekim)

Crane Shot, kamera gövdesinin hareketli olduğu ve kamera lensinin sabit olduğu çekimi ifade eder. Kamera gövdesi genellikle dikey yönde hareket eder. Kamera konumu, yukarıda durarak aşağı iner. Bu kamera hareketi tilt hareketinden farklı olarak, odak noktasına perspektif kazandırır.

Pedestal Shot

Kamera gövdesinin hareketli olduğu ve kamera lensinin sabit olduğu çekimi ifade eder. Kamera gövdesi genellikle dikey yönde hareket eder. Kamera konumu, aşağıda durarak yukarı çıkar.

Camera Roll (Dönen Kamera Çekimi)

Camera Roll, Kamera lensinin sabit kaldığı ve kamera gövdesinin odak noktası önünde X eksininde döndüğü çekimi ifade eder.

Random Movement (Rastgele Hareketli Çekim)

Random Movement, kameranın lensinin ve gövdesinin belli bir düzen içinde olmadığı çekimi ifade eder. Kamera çekimi sarsıntılı şekilde görülür ve lens, odağa rastgele şekilde yakınlaşıp uzaklaşabilir.

Master Shot (Plan Sekans)

Master Shot; diğer tüm çekim planlarının sıralanarak kullanılabileceği, kesintisiz ve uzun süreli bir çekim planını ifade eder. Bir kamera kadrajı, kesintiye uğramadan sırayla; geniş çekimden, yakın çekime veya yakın çekimden geniş çekime geçebilir. Master Shot’ın kullanılma amacı, performe edilen bir sahnedeki tüm detayları yakalamak içindir.

Şimdi Cast ajansımıza katılarak oyunculuk dünyasına ilk adımınızı atabilirsiniz. Başvuru için bu bağlantıya tıklayınız. Instagram’dan mesaj göndermek için @aremcastajans adresini kullanın.

Camera Movement Nedir? Kamera Hareketleri Nelerdir? yazısı ilk önce AREM Cast Oyunculuk & Mankenlik Ajansı üzerinde ortaya çıktı.

Çekim Senaryosu, film seti kurulmadan ve çekime başlamadan önce, filme ait tüm ayrıntıların kağıt üzerinde anlatıldığı bir senaryo versiyonudur. Çekim senaryoları, filmin son halinin çekimler başlamadan önce nasıl görüneceğini ayrıntılı olarak gösterir. Çekim senaryosunda her sahne bölümlere ayrılmış ve numaralandırılmıştır. Her kısmın  kamera açısı ve kamera hareketleri gösterilir. Genelde bunların gösterildiği örneklere (Storyboard) denilmektedir. Ayrıca sahneler arası geçişlerin formatı da çekim senaryosuna eklenebilir.

Bir çekim senaryosu kullanmak genellikle bir tercih meselesidir. Çünkü bazı yönetmenlerin buna ihtiyacı yoktur. Bazı yönetmenler çekim planlarını ve kamera hareket kararlarını çekim anına bırakıp orijinal senaryo ile çekime başlayabilirler çünkü her şey önceden belirlenmiş, bu da çekim sırasında ortaya çıkan yaratıcı deneyimin önüne geçiyor.

En Çok Kullanılan Kamera Hareketleri Nelerdir?

Kamera hareketi, kameranın konumunun veya görünümünün değiştirilmesi veya merceğin hareket ettirilmesiyle elde edilen görüntüdeki değişikliği ifade eder. En sık kullanılan Kamera hareketleri şunlardır:

Sağa / sola Kamera Pan Hareketi

Sabit kameranın sağa veya sola hareket ettirilmesiyle oluşur. Kamera yakınlaşamaz veya uzaklaşamaz.

Aşağı / Yukarı Kamera Tilt Hareketi

Sabit kameranın yukarı veya aşağı hareket ettirilmesiyle oluşur. Kamera yakınlaşamaz veya uzaklaşamaz. Bu hareketin oluşabilmesi için ekrandaki objelerin üstten veya alttan göründüğü açıya geçmemesi gerekir.

Yukarı / Aşağı Kamera Pedestal Hareketi

Kamera sabit değildir ve yukarı veya aşağı hareket ettirilmesiyle oluşur. Kamera yakınlaşamaz veya uzaklaşamaz. Bu hareketin oluşabilmesi için ekrandaki objelerin üstten veya alttan göründüğü açıya geçmesi gerekir. Örneği kamera kalkarken ekrandaki insanların kafasının üstü görünebilir.

İleri / Geri Kamera Dolly Hareketi

Kamera ileri veya geri hareket ettirilerek oluşturulur. Bu hareketi yaparken mercek ayarları değiştirilirse Dolly Zoom denilen efekt oluşur.

Sağa / sola Kamera Tracking Hareketi

Kameranın sağa veya sola hareket ettirilmesiyle oluşur. Kamera yakınlaşamaz veya uzaklaşamaz.

İleri / Geri Optik Kamera Zoom Hareketi

Sabit kameranın merceği ile oynayarak yakınlaşma veya uzaklaşma eyleminin gerçekleştirilmesiyle elde edilir.

Çekim Senaryosu Nedir? Kamera Hareketleri Nelerdir? yazısı ilk önce AREM Cast Oyunculuk & Mankenlik Ajansı üzerinde ortaya çıktı.